Traumahealing - Somatic Experiencing του Peter Levine

Το ψυχολογικό τραύμα είναι η κατάσταση σφοδρού φόβου τον οποίο βιώνουμε την στιγμή που ερχόμαστε αντιμέτωποι με ένα ξαφνικό, αναπάντεχο και εν δυνάμει απειλητικό γεγονός πάνω στο οποίο δεν έχουμε κανέναν έλεγχο και είμαστε ανίκανοι να αντιδράσουμε αποτελεσματικά όσο σκληρά κι αν προσπαθήσουμε. Τραυματικά γεγονότα είναι ασυνήθιστα όχι γιατί συμβαίνουν σπάνια αλλά μάλλον επειδή συντρίβουν την ανθρώπινη προσαρμογή στη ζωή. Ο κύριος παρανομαστής του τραύματος είναι η αίσθηση του 'έντονου φόβου, ελλείψεως βοήθειας, χάσιμο ελέγχου και εκμηδενισμού.' Το τραύμα καταπνίγει την ανάπτυξη του ατόμου και δυσκολεύει τις προσπάθειες του να προχωρήσει στην ζωή του. Μας αποσυνδέει από τους εαυτούς μας, τους άλλους, το περιβάλλον και το πνεύμα. Όταν ερχόμασε αντιμέτωποι με την απειλή, παγώνουμε από τον φόβο καθώς η ενέργεια του ενστίκτου της επιβίωσης είναι 'σαν να μην έχει τρόπο να εκδηλωθεί και στην συνέχεια να εκτονωθεί.'

Τραύμα είναι η αντίδραση του νευρικού συστήματος και όχι το γεγονός που το προκάλεσε. Τραύμα όπως λέει ο Freud δεν είναι μόνο 'το ρήγμα στο προστατευτικό φράγμα του συστήματος μας έναντι στην υπερδιέγερση ενός γεγονός, το οποίο οδηγεί σε συναισθήματα συντριβής λόγω έλλειψης βοήθειας', αλλά όπως αναφέρει η σύγχρονη επιστήμη 'τραύμα είναι το χάσιμο της προσαρμοστικότητας και ανθεκτικότητας του νευρικού συστήματος.' Το τραυματισμένο νευρικό σύστημα αποδιοργανώνεται, καταρρέει και δεν μπορεί να αυτορυθμιστεί.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ
Λόγω της μοναδικότητας της εμπειρίας κάθε ατόμου τα συμπτώματα διαφέρουν. Υπάρχουν όμως συμπτώματα που αποτελούν δείκτες του τραύματος. Κάποια εμφανίζονται νωρίτερα όπως υπερδιέγερση, σφίξιμο, ανημπόρια και άλλα αργότερα όπως υπερκινητικότητα, υπερβολικές συναισθηματικές αντιδράσεις, απότομες αλλαγές της διάθεσης, π.χ.αντιδράσεις οργής η ξεσπάσματος θυμού, ντροπής, μειωμένη διαχείρισης του άγχους, δυσκολία στον ύπνο, κρίσεις πανικού, φοβίες. Στο τελευταίο στάδιο δηλ. αυτά που γενικά χρειάζονται περισσότερο χρόνο να αναπτυχθούν είναι χρόνια κόπωση η ελάχιστη σωματική ενέργεια, προβλήματα στο ανοσοποιητικό, ψυχοσωματικές ασθένεις ιδιαίτερα πονοκέφαλοι, αυχενικά σύνδρομα, άσθμα, προβλήματα του πεπτικού, σπαστική κολίτιδα, κατάθλιψη, αισθήματα αποσύνδεσης, αποξένωσης και απομόνωσης, κ.ά.






ΣΤΡΕΣΟΓΟΝΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ
Εκτός του αναπτυξιακού τραύματος που μπορεί να συμβεί από την μήτρα και καθ'όλη την διάρκεια της ανάπτυξης του ατόμου και πολλά γεγονότα, άλλα σοβαρά και άλλα όχι, κατά την διάρκεια της ζωής μας προκαλούν το τραύμα και το μετατραυματικό σόκ. Τέτοια είναι μια πτώση, ένα αυτοκινητικό ατύχημα, μία ασθένεια η μία εγχείρηση, βιασμός σωματικός η ψυχολογικός, μάρτυρας η θύμα ενός βίαιου γεγονότος, πολέμου η φυσικής καταστροφής κ.ά.

Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΤΡΑΥΜΑΤΟΣ
Η ψυχοθεραπεία (Somatic Experiencing) αντιμετωπίζει το τραύμα σαν ένα φυσικό και φυσιολογικό κομμάτι της ζωής μας και όχι ένα λάθος, μια ασθένεια ή μια διαταραχή νοητική.

Η ψυχοθεραπεία κρατάει την στάση ότι η ψυχοσωματική μας λειτουργία είναι σχεδιασμένη να θεραπεύει έντονες και ακραίες εμπειρίες, σε αντίθεση με ότι ευρέως πιστεύεται ότι οι συνέπειες του τραύματος είναι μόνιμες.

Η ψυχοθεραπευτική προσέγγιση εστιάζει στην ενδυνάμωση, στην τέλεια γνώση, στην επέκταση των επιλογών, στον αυτοπροσδιορισμό και στην αποφασιστικότητα του ατόμου. Αποφόρτιση και επαναρίθμηση του Αυτόνομου Νευρικού Συστήματος με αποτέλεσμα ο οργανισμός να βρεί διέξοδο και να διακόψει τον κύκλο που δημιουργήθηκε από την αντίληψη του κινδύνου και την συνοδευομένη διέγερση για να ανακτήσει την ισορροπία του.

ΤΡΑΥΜΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙ
Κάθε χρόνο εκατομμύρια παιδιά σε όλο τον κόσμο εκτίθενται σε ένα τραυματικό γεγονός. Τα νούμερα αυτά δείχνουν μόνο τα σοβαρά τραυματικά γεγονότα όπως σεξουαλική και φυσική βία, σοβαρούς τραυματισμούς ή την απώλεια ή το θάνατο αγαπημένου προσώπου. Το τραύμα ανήκει όχι στο εξωτερικό γεγονός αλλά πως το νευρικό σύστημα του παιδιού εξελίσσεται μετά το γεγονός. Είναι φανερό ότι η παραμονή και το πάγωμα των ανέκφραστων συναισθημάτων που προκαλούν γεγονότα με μακροχρόνια αρνητική επίδραση. Αυτές οι τραυματικές εμπειρίες που συσσωρεύονται στο μυαλό και το σώμα των παιδιών καθημερινά εκδηλώνονται με την μορφή βίας απένταντι σε άλλους ή στρέφοντας το μέσα τους έχουν την επιθυμία της αυτοκαταστροφής.

Η πρόληψη ή η συναίσθηση και ο κατάλληλος χειρισμός της εν δυνάμει τραυματικής επίδρασης είναι ουσιώδης. Τώρα γνωρίζουμε ότι οι αρνητικές εμπειρίες κάνουν πολλά περισσότερα από τις κακές αναμνήσεις ή τις ασυνείδητες αρνητικές δυναμικές. Μπορούν να προκαλέσουν εφ' όρου ζωής αλλαγές στην χημεία του εγκεφάλου και στην φυσιολογία του σώματος. Τέτοιες εμπειρίες μπορούν να επιδράσουν ακόμη και σ' ένα αγέννητο παιδί. Μέσω του ομφάλιου λώρου μαζί με τα θρεπτικά συστατικά το έμβρυο λαμβάνει ότι δυσάρεστο αισθάνεται η μητέρα.

Πολλά συνηθισμένα, καθημερινά γεγονότα μπορούν να γίνουν τραυματικά αν δεν αντιμετωπιστούν σωστά. Το θετικό όμως μήνυμα είναι ότι το τραύμα μπορεί να αποφευχθεί και ενώ τα γεγονότα δεν είναι δυνατόν να τ' αποφύγουμε τα αποτελέσματα τους είναι δυνατόν να τα αποφύγουμε ή τουλάχιστον να τα ελαχιστοποιήσουμε.

 

Μαρία Αλεξάνδρου ©2009 | Δημιουργία & Κατασκευή: XTD